نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد تمام گروه اقتصاد دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 استادیار گروه اقتصاد دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 کارشناس ارشد اقتصاد دانشگاه پیام نور ، تهران، ایران

چکیده

در این مقاله ضمن معرفی روش های ساختاری و غیرساختاری اندازه گیری قدرت انحصاری، تلاش می شود اندازه قدرت انحصاری در بازارهای صنعتی ایران براساس روش غیرساختاری ارزیابی شود. برای تحقق این هدف از داده های خام 131صنعت کد چهاررقمی ISIC طی سال های 1386- 1375 استفاده‌ شده است. نتایج پژوهش مؤید آن است که درصد بالایی از صنایع ایران دارای تمرکز متوسط به بالا می باشند. همچنین اندازه ی موانع ورود برای درصد قابل‌ توجهی از صنایع بسیار بالا است. از طرفی صنایع ایران از صرفه‌های مقیاس برخوردار نمی باشند. علاوه براین نتایج پژوهش با استفاده از رویکرد پانزار- راس دلالت بر آن دارد که بازارهای صنعتی ایران رقابتی نمی باشند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

The extent of competition, monopoly and behavioral pattern in Iran’s industries using non-structural Approach

نویسندگان [English]

  • farhad khodadad kashi 1
  • samaneh noraniazad 2
  • marzieh eshaghi gorji 3

1 Professor of Economics, PayameNoor University, Tehran, Iran

2 Assistant Professor of Economics, Payame Noor University,tehran, Iran

3 Master of Economics, Payame Noor University, Tehran, Iran

چکیده [English]

The main purposes of this article are introducing structural and non-structural methods of measuring monopoly power. Moreover, in this study sought to investigate the extent of monopoly power by using Panzer- Rosse non-structural approach. To meet this ends the data of 131 Iran’s 4-digit industries over the period of 1996-2007 were used. Results indicate that more industries in Iran had higher concentration than average and the extent of entry barriers were very high. Also, in Iran’s industries economies of scale were not exploited. In addition, the results of Panzar- Rosse model showed that Iran’s industries market structure were not competitive.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Market Power
  • H-Statistic
  • Concentration
  • Economies of Scale
  • Cost Disadvantage of Ratio

خدادادکاشی، فرهاد (1379). ارزیابی قدرت و حجم فعالیت­های انحصاری در اقتصاد ایران، ناشر: موسسه مطالعات و پژوهش­های بازرگانی، تهران، چاپ اول.

- خدادادکاشی، فرهاد (1389). اقتصاد صنعتی (نظریه و کاربرد)، تهران: سازمان مطالعات و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه­ها (سمت)، مرکز تحقیق و توسعه علوم­انسانی، چاپ دوم.

- خدادادکاشی، فرهاد؛ نورانی­آزاد، سمانه و گراوند، خدیجه (1394). مقایسه تطبیقی قدرت انحصاری درصنعت لاستیک و پلاستیک ایران، فصلنامه نظریه­های کاربردی اقتصاد، 2(3)، 48-27.

- شهیکی­تاش، محمدنبی و نصیری­اقدم، علی (1390). تمرکز، شدت مانع ورود و صرفه­های مقیاس درصنعت کولر آبی ایران و هزینه­های رفاهی ناشی از ساختار انحصار موثر،  فصلنامه اقتصاد مقداری، 8 (1)، 98-73.

- شهیکی­تاش محمدنبی و نوروزی، علی (1393). بررسی ساختار صنایع کارخانه ایران براساس مدل­های ساختاری و غیرساختاری، فصلنامه مطالعات اقتصادی کاربردی ایران، 3 (11)، 79- 49.

- صدرایی­جواهری، احمد و هادی­زادگان، معصومه (1393). اعتبارنظریه­های ساختار کارا و قدرت بازار درصنعت داروسازی ایران. فصلنامه پژوهش­هاو سیاست­های اقتصادی، 23 (69)، 48-25.

- مرکز آمار ایران، طرح­ آمارگیری از کارگاه­های صنعتی ده نفر کارکن و بیشتر طی سال­های 1386-1375.

- نورانی­آزاد، سمانه (1393). اندازه قدرت انحصاری در صنایع کارخانه­ای ایران و اهمیت نسبی نظریه کارایی و دکترین تمرکز بازار در تبیین آن، رسال دکتری دانشکده اقتصاد پیام نور تهران.

- Acikalin, S., Sakinc, I. (2015). Assessing competition with the Panzer- Ross model in the Turkish banking sector. Journal of Economics Bibliography, 2(1), 18-28.

- Ajisafe, R. A., Akinlo, A. E. (2013). Testing for competition in the Nigerian commercial banking sector, Modern Economy, 4, 501-511.  

- Al-Muharrami, S., Matthews, K. and Khabari, Y. (2006). Market structure and competitive conditions in the Arab GCC banking system, Journal of Banking and Finance, 30, 3487-3501.

- Bikker, J. A., Shaffer, S. and Sperdijk, L. (2012). Assesing Competition With The panzer- Rosse Model. The role of Scale, Costs and Equalibrum, Review of Economic and Statistics, 94(4), 1025-1044.

- Bresnahan, T.F. (1989). Empirical studies concept of Industries with market power. in: Schmalensee, R. and Wiling, R. (Eds.), Handbook of industrial Organization, 2, 1011-1057.

- Carelton, D.W. & Perloff , J.M. (2000). Modern industrial organization , third ed, Addison- Wesley, New York. 1-779

- Clark, R., Davies, S. and Waterson, M. (1984). the profitability concentration relationship: market power or efficiency, Journal of Industrial Economics, 32, 435-50.

- Cowling, K., Waterson, M. (1976). Price-cost margins and market structure, Economica, 43(171): 267-274.

- Eisen, R. (1991). Market size and concentration: Insurance and European Internal Market 1992, The Geneva papers on Risk and Insurance, 16, 263-281.

- Fischer, T., Kamerschen, D.R. (2003). Measuring competition in the U.S. airline industry using the Rosse-Panzer test, Journal of Applied Economic, 4(1), 73-93.

- Hamza, H., Kachtouli, S. (2014). Competitive conditions and market power of Islamic and Commercial banks, Journal of Islamic Accounting and Business Research, 5(1), 29-46.

- Khalilzadeh-Shirazi, J. (1974). Market structure and price cost margins in UK manufacturing industries, The Review of Economic and Statistics, 56(1), 67-76.

-  Khalilzadeh-Shirazi, J. (1976). Market structure and price cost margins a comparative analysis of U.K and U.S manufacturing industries, Economic Inquiry, 14(1), 116-128.

- Lands, W. M., Posner, R. A.(1981). Market power in antitrust cases, Harvard Law Review, 94(5), 937-996.

- Matthews, K., Murinde, V. and Zhao, T. (2007). Competitive conditions among the major British banking, Journal of banking and finance, 31, 2025-2042.

- Panzer, J.C., & Rosse, J.N. (1987). Testing for monopoly equilibrium. The Journal of Industrial Economics, 35(4), 443-456.

- Pastory, D., Moshi, J. (2015). Commercial Banks competition in Tanzania: Application of the Modified Panzar- Ross model, European Journal of Business and Management, 6(19), 206-221.

- Pellecchia, A., & Coccorese, P. (2013). Multimarket Contact, Competition and Pricing in Banking, Journal of International Money and finance, 37, 187-214.

 -Perloff, J.M, Karp, L. S. and Golen, A. (2007). Estimating market power and strategeies, Cambridge university Press

- Rosenbaum, D. I. (1994). Efficiency v, Collusion: Evidence cast in cement, Review of Industrial organization, 9, 379-392.

- Shaffer, S. (1983). Non-structural measures of competition: Toward a synthesis of alternatives, Economic letters, 12, 349-353.

- Shukala, U. K., Thampy, A. (2011). Analysis of competition and market power in the wholesale electricity market in India, Energy policy, 39, 2699- 2710.

- Simbanegavi, W., Greenberg, J.B. & Gwatidzo, T. (2015). Testing for competition in the South African banking sector, Journal of African Economies, 24(3), 303-324.

-Stavark, D., & Repkova, I., (2011). Estimation of the competitive conditions in the Czech banking sector, MPRA paper, https://mpra.ub.uni-muenchen.de/30720/.

- Tsutsui,Y., Kamesaka, A. (2005). Degree of Competition in Japanese Securities industry, Journal of Economic and Business, 57, 360-374.